We are familiar with the concept of emotional intelligence, but do we really know how to take advantage of emotional skills to bring us success in business and in life? The book summary I read this morning tells us how to leverage the 12 Emotional Ingredients to cope with difficult situations and be successful.
*To my foreign friends: I tried to write my article in very standard Vietnamese so that you can use a machine translator (e.g. Google Translate) to understand it.
12 KỸ NĂNG TRÍ THÔNG MINH CẢM XÚC
Bài viết này nằm ngoài kế hoạch, nhưng sáng nay đọc được quyển sách hay trên Blinkist, tâm đắc quá nên mình đành ngoi lên viết để ghi chép lại kiến thức hay của ngày hôm nay.
Twelve and a Half: Leveraging the Emotional Ingredients Necessary for Business Success – Book by Gary Vaynerchuk
Tạm dịch “Mười Hai Rưỡi” (?): Tận dụng những thành tố của trí tuệ xúc cảm (?) cần thiết để thành công trong công việc
Trí tuệ xúc cảm (Emotional intelligence) là một khái niệm có lẽ là khá quen thuộc với mọi người. Tuy nhiên cách chúng ta tiếp cận với khái niệm này, thường dừng lại ở định nghĩa của nó và đánh giá xem một người có hay không cái gọi là EQ (Emotional Quotient). Trên thực tế, ngày nay EQ được cho là một yếu tố cực kì quan trọng dẫn đến thành công, đôi khi còn quan trọng hơn cả IQ (Intelligence Quotient). Trong quyển sách này, tác giả đã đưa ra cách tận dụng 12 khía cạnh của trí tuệ xúc cảm để giúp chúng ta dễ dàng tiến tới thành công hơn trong công việc. Mặc dù các ví dụ đưa ra trong sách chủ yếu là liên quan đến bối cảnh công ty, doanh nghiệp nhưng mình nghĩ những kĩ năng này hoàn toàn có thể được áp dụng để giúp chúng ta giải quyết bất kì vấn đề nào trong cuộc sống thường ngày.
Để minh hoạ về cách dùng những thành tố của trí tuệ xúc cảm trong công việc, chúng ta sẽ xem xét ví dụ sau:
👉 Bạn là chủ một doanh nghiệp mới toanh và bạn đang ở trong giai đoạn đầy nhiệt huyết của sự nghiệp. Để giúp doanh nghiệp của bạn được nhiều người biết đến hơn, bạn đã đăng tải rất nhiều nội dung lên mạng xã hội: bài viết, hình ảnh, video, tất cả mọi thứ có thể giúp làm tăng sự hiện diện của doanh nghiệp. Nhưng sau cùng, bạn chỉ có thể kiếm được thêm vài người theo dõi mà không được khách hàng nào cả. Bạn có rất nhiều thắc mắc. Không biết liệu mình đã đi đúng hướng, mình đã cố gắng đủ hay chưa, mình có nên bỏ cuộc?
Nếu là bạn, bạn sẽ đối diện với tình huống này như thế nào?
Hãy xem tác giả đã tận dụng 12 thành tố của trí tuệ xúc cảm để giải quyết vấn đề này như thế nào nhé!
1️⃣ Gratitude (Lòng biết ơn)
Biết ơn là biết trân trọng, ở đây chính là trân trọng những gì mình đang có. Trong ví dụ ở trên, mặc dù mình có hơi đáng thương một chút vì đã không thuận lợi trong công việc nhưng để ý kĩ thì khi mình có được cơ hội để mở ra một công ty và được làm những điều mình thích, thì mình đã may mắn hơn rất nhiều người rồi. Nhiều người trên thế giới không có nước uống, và không có mạng internet để sử dụng. Vì vậy nên hãy dừng lại một chút để trân trọng và cảm thấy biết ơn vì mình đã may mắn có được cơ hội này. Trong cuộc sống, dù là trong bất kì hoàn cảnh nào, cũng đừng quên nhìn lại và trân trọng những thứ mình đang có.
2️⃣ Self-awareness (Tự nhận thức)
Tự nhận thức là thấu hiểu về con người bên trong của mình. Có nhiều người chọn một ngành nghề hoặc đưa ra một quyết định bất kì trong cuộc sống hoàn toàn dựa trên cái gọi là “hình tượng” trông có vẻ cool ngầu mà mình muốn có được, chứ không thực sự hiểu được liệu bản thân có làm được, có phù hợp hay không. Vì vậy, hãy làm quen, tìm cách hiểu con người bên trong của mình, điểm mạnh, điểm yếu và từ đó nhận ra những cái gì mình thật sự đam mê, chứ không phải chỉ đang giả vờ đam mê.
Trong tình huống ở trên, nếu tận dụng được kĩ năng tự nhận thức, mình có thể tự xem lại liệu rằng những nội dung mình tạo ra có thực sự phù hợp với thế mạnh của mình, hay là mình chỉ đang “bắt trend”? Mình có đang làm đúng với giá trị của mình hay mình đang dựa mọi thứ trên giá trị của người khác. Hãy thành thận với bản thân vì sự chân thành là cách truyền tải tốt nhất.
3️⃣ Accountability (Tinh thần trách nhiệm)
Có thể bạn có chút nghi ngờ, nhưng thật sự là bạn có trách nhiệm đối với tất cả mọi tình huống mà có sự hiện diện của bạn. Điều này không có nghĩa bạn luôn phải chịu trách nhiệm cho tất cả mọi vấn đề, mọi sự cố, mà nó có nghĩa là bạn phải chịu trách nhiệm về cách mà mình phản ứng với sự kiện đó. Thay vì đổ lỗi cho người khác hoặc một yếu tố bên ngoài nào đó, bạn có thể tự xem xét liệu mình đó trách nhiệm gì trong chuyện này, vì có như vậy, bạn mới có thể kiểm soát được tình huống mà mình đang trải phải qua. Và cũng chính trong ví dụ ở đầu bài, tinh thần trách nhiệm được thể hiện ở chỗ, bạn có trách nhiệm, và có quyền kiểm soát, thay đổi chiến thuật để cải thiện tình hình của doanh nghiệp (chứ không phải đổ lỗi cho bản thân mình chưa làm tốt đâu nhaaa).
4️⃣ Optimism (Sự lạc quan)
Cái này có lẽ dễ hiểu nè, lạc quan thì chính là có niềm tin, hy vọng vào những điều tốt đẹp trong tương lai. Nhưng điều này không đồng nghĩa với việc mù quáng cho rằng cái gì cũng sẽ tự nhiên tốt đâu nha, vì nó sẽ làm cho mình sao nhãng. Mình chỉ cần có hy vọng và niềm tin là đủ. Quay lại với câu chuyện ở đầu bài, sự lạc quan sẽ tiếp cho bạn năng lượng tích cực để tạo ra những nội dung xuất sắc mà có thể làm thay đổi mọi thứ!
5️⃣ Empathy (Sự thấu cảm)
Empathy là khả năng thấu hiểu được cảm xúc của người khác. Đôi khi đặt mình vào vị trí của người khác lại sẽ giải quyết được vấn đề của mình. Khi cố gắng đồng cảm với khán giả, bạn sẽ nhận ra có thể chưa nhiều người xem nội dung của bạn đơn giản vì họ có quá nhiều lựa chọn quanh mình, và bạn chỉ là một trong số đó thôi. Nghĩ như vầy mình sẽ cảm thấy nhẹ nhõm hơn là luôn phải thắc mắc không hiểu vì sao mà nội dung của mình lại flop như vậy…
6️⃣ Humility (Sự khiêm nhường)
Khiêm nhường là cảm thấy thoải mái về những điểm yếu của bản thân. Cũng giống như Empathy ở trên, hãy khiêm tốn hiểu rằng, nội dung mình tạo ra có thể không tốt bằng nội dung của người khác. Cố gắng làm tốt hơn thôi !!!
7️⃣ Conviction (Tin tưởng bản thân, có lập trường)
Thành tố này có nghĩa rằng mình nên có sự vững tin vào điều mình làm, đừng để bị ảnh hưởng quá nhiều vì những ý kiến của người khác. Đừng nghi ngờ năng lực của bản thân quá nhiều. Trong câu chuyện về làm nội dung ở trên, bằng việc vững tin vào những nội dung mình tạo ra, bạn có thể dễ dàng thuyết phục người khác tiếp cận nội dung của mình hơn.
8️⃣ Tenacity (Sự bền bỉ)
Sự bền bỉ sẽ giúp mình vượt qua những thử thách và khó khăn. Trong rất nhiều trường hợp, cách mình “lì lợm” đối mặt với những vấn đề có thể chính là cách duy nhất dẫn đến thành công.
9️⃣ Patience (Sự kiên nhẫn)
Kiên nhẫn có quan hệ mật thiết với sự bền bỉ. Chỉ có kiên nhẫn mới giúp mình dám thử đi thử lại nhiều lần để tìm ra giải pháp dẫn đến thành công.
1️⃣0️⃣ Kindness (Sự tử tế)
Tử tế là hào phóng, là thân thiện, là tận tâm, ân cần, nhất là khi có ai đó làm phật ý mình, hoặc đưa mình vào tình thế khó khăn. Vì sao vậy? Chúng ta thực sự không biết điều gì đang diễn ra trong tâm trí của người khác, và họ cũng vậy. Chúng ta đều không chắn chắn mọi động cơ của nhau, vậy nên hãy tử tế, hãy mở lòng dù là với bất cứ ai, kể cả chính mình, đặc biệt là khi mình thấy mình chưa làm tốt.
1️⃣1️⃣ Ambition (Tham vọng)
Tham vọng là ham muốn đạt được điều gì đó. Đôi khi người khác sẽ cười những ước mơ quá to lớn của bạn, nhưng thực ra khi có ước mơ, bạn đã là người chiến thắng rồi. Vì khi có được tham vọng, bạn sẽ có chiến thuật và mục tiêu để đạt được nó. Tham vọng sẽ đưa bạn về với câu hỏi: Tại sao mình lại bắt đầu, câu trả lời sẽ tiếp thêm sức mạnh cho bạn.
1️⃣2️⃣ Curiosity (Sự tò mò)
Tò mò là ham biết. Nó giúp mình trở nên nhạy bén hơn với tất cả những xu hướng, ý tưởng, sản phẩm mới và truyền cho mình cảm hứng để bắt tay vào nghiên cứu và tìm kiếm. Trong câu chuyện ở đầu bài, sự tò mò có thể giúp chúng ta đặt những câu hỏi để hiểu sâu hơn về doanh nghiệp của mình, và đưa nó tiến xa hơn.
—————
Mặc dù 12 thành tố xoay quanh câu chuyện doanh nghiệp và xây dựng nội dung mạng xã hội – chủ đề về công việc, nhưng mình thấy chúng ta hoàn toàn có thể áp dụng những từ khoá này vào cuộc sống của mình. Nó giúp mình sống chậm hơn để nhìn lại những trải nghiệm và điều chỉnh góc nhìn của bản thân cho đúng đắn hơn. Ngoài ví dụ trên thì trong sách còn lướt qua một số ví dụ khác trong cuộc sống, để mình hiểu hơn về cách vận dụng 12 thành tố kể trên.
Mình xin chọn ra 2 ví dụ mình thấy gần gũi nhất để chia sẻ lại cùng mọi người.
❓Bạn cùng những người bạn cũ của mình hẹn nhau cà phê. Bạn rất háo hức, nhưng khi bắt đầu cuộc nói chuyện, những người bạn lại nhắc đến một khái niệm lạ hoắc là NFTs. Bạn không hiểu gì về chủ đề này, và cũng không có ấn tượng gì mấy. Bạn sẽ làm sao?
🔅Đừng cố gắng chuyển chủ đề vì nó có thể sẽ phá vỡ bầu không khí lúc đó. Tận dụng Humility (sự khiêm nhường) để nói với bản thân rằng mình không thực sự hiểu biết về chủ đề này và lắng nghe. Đồng thời, khai thác thêm Curiosity (sự tò mò), tìm hiểu sâu sắc hơn vì biết đâu, NFTs sẽ là thứ giúp bạn giải bài toán mình đang gặp phải.
❓Thêm một ví dụ nữa. Một đồng nghiệp của bạn muốn gây ấn tượng với cấp trên và có khuynh hướng giành việc với bạn. Bạn không biết thực hư ra sao nhưng bạn cũng sợ rằng cấp trên sẽ không chú ý đến mình và bạn cũng cảm thấy khó chịu. Bạn sẽ tiếp cận tình huống này như thế nào?
🔅Đầu tiên, hãy dùng Empathy (Sự thấu cảm) để hiểu đồng nghiệp của bạn. Người đồng nghiệp đó có thể cũng đang cố gắng nhiều như bạn, cố gắng đạt được mục tiêu của họ cho bằng được để xử lý một rắc rối nào đó trong cuộc sống của họ. Tại sao mình lại giận, lại khó chịu vì người khác đang cố gắng?
Bên cạnh đó, mình cũng có thể vận dụng Self-awareness (tự nhận thức) và Accountability (tinh thần trách nhiệm) để hiểu sâu hơn về những mục tiêu, điểm mạnh, yếu của mình để có thể “cạnh tranh lành mạnh” với đồng nghiệp. Đồng thời, vận dụng một chút Curiosity (sự tò mò) để tiếp cận người đồng nghiệp đó, tìm hiểu về hoàn cảnh của họ, và thẳng thắn đưa ra những giải pháp và suy nghĩ của bản thân. Và có thể mọi chuyện sẽ khác đi (theo một hướng tích cực) từ đây.
Mặc dù tác giả không đề cập tới nhưng mình nghĩ mình có thể tận dụng thêm cả Kindness (sự tử tế) ở ví dụ thứ hai này để lan toả lòng trắc ẩn của mình đến người đồng nghiệp.
🌿Hy vọng đến đây mọi người đã hiểu thêm về 12 kĩ năng trí thông minh cảm xúc và cách vận dụng chúng vào cuộc sống của mình. Những kỹ năng mềm này sẽ rất khó vận dụng, nhưng nếu luyện tập, mình tin rằng chúng ta đều có thể sẽ sử dụng thuần thục hơn để sống vui vẻ, hạnh phúc, thành công hơn.
Mọi người có thắc mắc Twelve and a Half, Mười Hai Rưỡi, thì cái rưỡi ở đây là cái gì không? Theo tác giả, cái Half ở đây chính là thành tố, kĩ năng mà mình còn thiếu, chưa hoàn thiện. Hôm nay sau khi đọc sách thì mình cũng đã nhìn lại và phát hiện ra Half của mình có lẽ là ở chỗ Accountability, nhưng không phải là thiếu, mà là dư 😅. Mình thường hay “lo chuyện bao đồng” (theo lời ba mình), nhận trách nhiệm về mình trong nhiều chuyện không phải của mình, luôn cảm thấy có lỗi khi phải từ chối ai đó, nhưng thỉnh thoảng mình cũng lại thiếu trách nhiệm trong một số chuyện đáng ra mình phải làm. Mình chưa thực sự kiểm soát được hành vi của mình. Bằng việc nhận ra điểm yếu này, mình hy vọng mình sẽ có những kế hoạch cụ thể để giúp mình trở nên hoàn thiện hơn.
Cuốn sách này xuất bản năm 2021, rất mới nên những kiến thức trong đây cũng rất mới mẻ đối với mình. Mới mẻ không phải là những khái niệm mà sách nhắc tới, mới mẻ ở chỗ mình chưa được học cách vận dụng những thành tốt đó vào xử lý những tình huống mình gặp phải trong cuộc sống. Thêm một lý do nữa là do dạo gần đây mình rất quan tâm đến chủ đề sức khoẻ cảm xúc nên mình cảm thấy học thêm những kĩ năng này là rất có ích. 12 thành tố, 12 cách điều hướng suy nghĩ, hy vọng sẽ giúp chúng ta vượt qua được khó khăn, tiến tới thành công.
Và cũng vì sách mới, nên có thể chưa có bản dịch tiếng Việt. Khi đọc sách vào sáng nay thì mình thấy rất thú vị, nhưng sau khi mình viết lại thì mình thấy văn của mình chưa truyền tải được hết những thâm thuý của sách. Đọc lại bài mình thấy mình có sử dụng lung tung các cách xưng hô (chúng ta, mình, bạn) quá. Mình sẽ chú ý hơn trong bài viết tiếp theo.
Mình viết lại nội dung chứ không dịch tất cả nên có nhiều chi tiết mình cũng thêm những suy nghĩ cá nhân của mình vào nữa, nên có một số chỗ sẽ khác sách một chút. Mình có lưu lại nội dung sách (tóm tắt) và mình sẽ chia sẻ link ở phần bình luận cho mọi người tham khảo.
☕️ Nếu mọi người cảm thấy bài viết này có ích, hãy tặng mình một ly cà phê qua link này nha: https://ko-fi.com/unhiverse
Cảm ơn mọi người rất nhiều 🙆🏻♀️
Unhiverse 